Karaçaylar


Audio faylı indiriniz

KARAÇAYLAR, (kendilerine verdikleri isim: K’raçaylıla), Rusya Federasyonu’nun Türkçe konuşan halkı. Toplam nüfusları 250 bin kişidir. Karaçay’ın (Kuzey Kafkasya’da Karaçay-Çerkesiya Cumhuriyeti) köklü halkıdır. Altay Ailesi, Türk Grubu’na dahil Karaçay-Balkar dilinde konuşurlar. Yazı dili Kiril alfabesi kullanılarak oluşturulmuştur (1937’den itibaren). Büyük kısmı müslüman sünnidir. Karaçaylar’ın etnik kökeninde yerel Kafkasya halkları, buraya gelen Alanlar, Bulgarlar ve Kıpçaklar (Polovets) rol oynamışlardır. Moğol istilası öncesinde Karaçaylar, Alan kabileler birliğine dahillerdi. Moğol istilasından sonra Karaçaylar’ın ataları Orta Kafkasya’nın dağlık vadilerine çekilmek zorunda kalmışlardı. Geçmiş zamanlarda ana geleneksel geçim kaynakları alp türü sürü hayvancılığı (koyun, keçi, at, büyük baş hayvan), ayrıca suni sulama ile teras tarımı idi (arpa, yulaf, pırasa, buğday, mısır, patates, bahçe sebzeleri). Hayvancılık dağlık ve dağ eteklerinde yaşayan halkın ana geçim kaynağı olarak kalmaya devam etmektedir. Özellikle büyük baş hayvancılık ve koyun yetiştiriciliği (ince yünlü merinos, Karaçay keçisi) gelişme göstermektedir. Zanaatlar arasında çuha, keçe şapka ve çoban kepeneği, halı ve kilim yapımı, yünlü örme işleri, deri ve kürk işleme, ahşap ve taş oyma işleri, altın sırma dikişi sayılabilir. Geleneksel yerleşim yerleri soy esasında mahallelere bölünmüş sıkı yapılaşmalıdır, plato ve düz alanlarda dik sokaklı planlaması olan şekildedir.

 
Gelenekler, görenekler, adetler
Müzik, dans, tiyatro
 
Dünya görüşü
Sanat, zanaatler
 
Mimari
Dil ve folklor
 
Din ve inanış
Tarih ve etnik kökenler
 
Yaşadıkları yer